· kaynak Hacker News – Front Page (native)
Libreboot 26.10, tam UEFI desteğini ve 233 Chromebook'u özgür önyükleme yazılımına getiriyor
Libreboot 26.10, Intel'in EDK2 UEFI payload'ını varsayılan olarak benimsiyor ve Windows'un özgür yazılım önyükleme yazılımıyla açılabilir olmasını sağlarken, MrChromebox'ın desteklediği 233 Chromebook'un tamamını içine aktarıyor.

Sürüm tam UEFI desteğiyle geliyor
Libreboot projesi, kod adı "Ominous Olive" olan 26.10 sürümünü yayımladı; sürüm 15 Ekim 2026 tarihli ve libreboot.org'da Leah Rowe tarafından duyuruldu. Libreboot, desteklenen Intel, AMD ve ARM64 makinelerdeki tescilli BIOS veya UEFI yazılımını özgür yazılımla değiştirir; bir işletim sistemi başlamadan önce CPU ve bellek denetleyicisi kurulumu gibi donanım başlatma işlemlerini üstlenir. Bu sürümün merkezinde, MrChromebox EDK2 payload'ı üzerine inşa edilen tam UEFI desteği yer alıyor; duyuruya göre bu, Libreboot'un geleneksel olarak hizmet verdiği Linux ve BSD sistemlerinin yanı sıra Microsoft Windows'un ilk kez açılabilir olmasını sağlıyor.
Değişiklik günlüğü önceki 26.01 sürümüyle karşılaştırılarak hazırlanmış; duyuru, tasarım değişikliklerinin o kadar büyük olduğu konusunda var olan kullanıcıları uyarıyor — yazarın kendi önerisiyle, notları iki kez okumaları gerekiyor.
EDK2 varsayılan payload oldu
Sürüm notlarına göre EDK2 — Intel'in UEFI belirtiminin referans uygulaması; kaynak kodu özgür yazılım olmasına rağmen üreticiler genellikle tescilli çatallarını dağıtır — artık Libreboot'un desteklediği neredeyse tüm 64 bit uyumlu donanımda, ThinkPad X200 ve T500 kadar eski makineler dahil, varsayılan payload. Yalnızca 32 bit yazılım çalıştırabilen kartlar önceki sürümdeki yapılandırmayı koruyor.
Geriye dönük uyumluluk için GRUB ve SeaBIOS, flash içinde EFI derlemeleri olarak hâlâ sağlanıyor ve ESC tuşuyla EDK2 önyükleme menüsünden seçilebiliyor; GRUB derlemesi, tıpkı coreboot-payload sürümünde olduğu gibi yapılandırmasını CBFS'den okumaya devam ediyor. Bare-metal SeaBIOS ve GRUB payload'ları artık kullanımdan kaldırılmış sayılıyor ve gelecekteki bir sürümde tamamen kaldırılabilir; ancak Libreboot'u kaynaktan derleyen herkes bunları yeniden etkinleştirebilir. Belirli kartlarda iPXE varsayılan olarak etkin.
MrChromebox'tan 233 Chromebook içeri aktarıldı
Sürüm, MrChromebox coreboot dağıtımının şu anda desteklediği her Chromebook'u — toplam 233 anakart, Baytrail dönemi Intel çiplerinden yeni Intel ve AMD platformlarına kadar her şeyi kapsayan — içeri aktarıyor. İçe aktarma işlemi, her kart için derleme sistemi yapılandırmalarını, revizyonları ve alt modülleri üreten yeni util/mrimport yardımcı programıyla otomatikleştirildi; Libreboot kendi değişikliklerini bunların üzerine ekliyor.
Bu değişiklikler arasında, Intel ME'yi devre dışı bırakmak için derleme sırasında HAP bitinin ayarlanması (notlara göre bu, varsayılan MrChromebox kurulumlarında güvenilir biçimde devre dışı bırakılmıyor); ifdtool ile Intel Flash Descriptor bölgelerinin kilidinin açılması; EDK2 içine SeaBIOS CSM'nin EFI için sarmalanmış hali olan CSMWrap ile MemTest86+'ın gömülmesi; eski yapılandırmalar için bir GRUB EFI derlemesinin dağıtılması; Haswell Chromebook'larda yerel raminit kullanılması; Kabylake'e kadar Intel Chromebook'larda GOP yerine libgfxinit kullanılması yer alıyor.
Şimdiye kadar yalnızca Baytrail "Kip" kartları test edildi ve Chromebook desteği bu kez yalnızca kaynak kod olarak geliyor; yani kullanıcıların kalıpları kendilerinin derlemesi gerekiyor. Duyuru, bunun bir çatal olmadığını vurguluyor: MrChromebox, Chromebook desteği için upstream olarak kalıyor ve mümkün olduğu ölçüde senkron tutulacak; MrChromebox kurulum betiklerinin ve belgelerinin Libreboot kalıplarıyla çalışması bekleniyor.
Fam15h sunucu kartları geri canlandırıldı
KGPE-D16 gibi AMD Fam15h anakartları artık 15h.org coreboot çatalından derleniyor; bu çatal, önceki özel başlatma kodu yerine AMD AGESA kaynak kodunu kullanıyor. Notlar, daha güvenilir bellek ve CPU başlatması, daha fazla RAM desteği, bir yığın hata düzeltmesi ve çalışan IOMMU ile TPM bildiriyor. Bu kartlar normal SeaBIOS ve GRUB ikili dosyalarıyla gelirken, deneysel EDK2 kalıpları yalnızca kaynak kod olarak sunuluyor ve harici ekran kartlı makineleri hedefliyor; çünkü entegre AST2050 çipi yalnızca metin modunda başlatılıyor ve EDK2 bir framebuffer gerektiriyor. Yazarın ifadesiyle bu anakartlar ilk kez düzgün çalışıyor.
Değişiklik günlüğünün zirvesinde yapay zekâ karşıtı bir politika var
Alışılmadık bir şekilde duyuru, en önemli tek değişiklik olarak güçlü bir yapay zekâ karşıtı politika listeliyor; bu politika, lbmk derleme sistemindeki yeni bir AGENTS.md dosyasında kayıtlı ve fiilen sürümün ağırlık merkezini oluşturan UEFI ve Chromebook çalışmasının önüne yerleştirilmiş durumda.
Neden önemli
Tam UEFI desteği, Libreboot makinelerini büyük ölçüde Linux ve BSD dünyasında tutan uzun süredir devam eden sınırlamayı ortadan kaldırıyor: Windows ve diğer UEFI uyumlu her işletim sistemi artık tamamen özgür önyükleme yazılımı çalıştıran donanımda açılabiliyor. 233 Chromebook'un eklenmesi — ucuz ve yaygın olarak bulunabilir donanım — tescilli yazılımı değiştirilebilecek makine sayısını muazzam biçimde artırıyor; bu destek şimdilik büyük ölçüde test edilmemiş ve yalnızca kaynak koddan ibaret olsa bile. Fam15h çalışması ise eski sunucu kartlarına gerçekten çalışan bir özgür yazılım seçeneği kazandırıyor. Bedeli ise kesinti: EDK2'ye geçiş, tanıdık payload yapılandırmalarını kullanımdan kaldırıyor, bu yüzden var olan kullanıcıların herhangi bir şey flash etmeden önce değişiklik günlüğünü dikkatle incelemesi gerekecek.
- #libreboot
- #open-source
- #firmware
- #uefi
- #chromebooks
- #coreboot