deniz.in

Piyasalar

Hava durumu

Hava durumu yükleniyor

· kaynak Hacker News – Front Page (native)

Zero C#, C# kodunu runtime gerektirmeyen minik binary'lere derliyor: Linux'tan WebAssembly'ye, hatta DOS'a

Hacker News'te öne çıkan bflat derleyicisi fork'u Zero C#, C# programlarını .NET runtime'ı veya çöp toplayıcı olmadan küçük native binary'ler halinde derliyor; hedefleri Linux, macOS, Windows, WebAssembly ve hatta 386 üzerinde DOS.

Zero C#, C# kodunu runtime gerektirmeyen minik binary'lere derliyor: Linux'tan WebAssembly'ye, hatta DOS'a

Zero C# adlı bir proje 21 Kasım'da Hacker News'in ana sayfasına alışılmadık bir iddiayla ulaştı: C# kodunun, yanında .NET runtime'ı ve çöp toplayıcı olmadan doğrudan küçük native programlara derlenmesi. Show HN gönderisinden bağlantısı verilen proje sayfasına göre bu, bflat derleyicisinin bir fork'u; dili olduğu gibi korurken normalde altında çalışan neredeyse her şeyi kaldırıyor.

Derleyicide kalanlar ve kaldırılanlar

Dokümantasyona göre derleyici, .NET geliştiricilerinin alışık olduğu statik denetimi hâlâ yapıyor ve modern dil özelliklerini destekliyor. Kalanlar tarafında: union'lar, extension member'lar ve güncellenmiş bellek güvenliği kuralları dahil C# 15 yapıları; her tip için özelleştirilmiş bir kopya üreten, static abstract member destekli generic'ler; varsayılan metot implementasyonları, virtual dispatch ve is/as dönüşümleri destekli interface'ler; olağan eşitlik ve ToString davranışlarıyla record'lar, tuple'lar ve anonymous type'lar; yine lambda'lar — Where, Select ve GroupBy tarzı sorgu operatörleri ise LINQ'nun kendisi yerine küçük bir paketli kütüphane tarafından sağlanıyor. Thread'ler de ayakta kalıyor; Parallel.For bir döngüyü kullanılabilir her çekirdeğe yayabiliyor.

Kaldırılanlar tarafı en az kadar somut. Çöp toplayıcı yok, dolayısıyla new ile ayrılan bellek otomatik olarak asla geri kazanılmıyor; arena'lar programcının karar verdiği tek bir blok halinde serbest bırakılıyor. Kurulması gereken bir runtime da yok; proje, Windows'ta 10.752 bayt, Linux'ta 39.848 baytlık bir hello-world çalıştırılabilir dosyası bildiriyor. Exception yakalanamıyor; yani bir throw programı basitçe sonlandırıyor, hataların bunun yerine union olarak döndürülmesi bekleniyor. Reflection ve async de yok.

Tek hello world, beş platform

Projenin merkezî gösterimi, değiştirilmeden bırakılan tek bir hello-world dosyasının beş ortam için derlenmesi. Her build, her hedefte aynı çıktıyı gerektiren paylaşımlı bir test paketiyle doğrulanıyor.

  • x64 veya arm64 üzerinde Linux: yalnızca C kütüphanesine bağımlı native bir program.
  • Apple Silicon üzerinde macOS: bflat derliyor ve Mac'in kendi clang'i bağlıyor, container gerekmiyor; container tabanlı bir build yolu da mevcut. Binary 64.728 bayt.
  • Windows x64: Linux veya macOS'tan derlenebilen ve Wine altında test edilen bir konsol programı, 10.752 bayt.
  • WebAssembly: NativeAOT-LLVM üzerinden üretilen ve wasmtime altında çalışan bir WASI modülü, 15.833 bayt.
  • 386 üzerinde DOS: HX DOS extender ile çalıştırılan aynı derlenmiş bitcode, Bochs'un i386 modelinde doğrulandı; 16.384 baytlık bir çalıştırılabilir dosya üretiyor.

Toplayıcısız bellek

Fork, arena tahsisatı üzerine kurulu küçük bir kütüphaneyle birlikte geliyor. Out.Line ile biçimlendirilmiş çıktı doğrudan çıktı tamponuna yazıyor ve In.ReadLine, çağıranın sağladığı bir span'a okuyor; böylece tutorial'daki quiz örneği, stack'te ayrılmış bir karakter tamponu kullanarak her yanıt için hiçbir tahsisat yapmadan soruları yanıtlıyor. Bir çağrının ötesinde yaşaması gereken string'ler ise bir arena'ya yerleştiriliyor. List ve Dict ile referans ve string anahtarlı varyantları dahil koleksiyonlar, bağımsız nesneler değil arena'lara uzanan handle'lar.

Dokümantasyon ayrıca her programın güncellenmiş C# bellek güvenliği kuralları altında derlendiğini belirtiyor; bu kurallarda bir pointer oluşturmak güvenli sayılıyor ama üzerinden okuma açıkça işaretleniyor ve açıklanıyor. Başlangıç materyalleri fork'un kurulumunu, ilk programın derlenmesini, bir emülatörde FreeDOS altında çalıştırılmasını ve çıktı, girdi, hatalı girdi ve arena kullanımını kapsayan interaktif bir quiz inşa eden bir tutorial'ı ele alıyor.

Neden önemli

Yönetilen runtime'lar uzun süredir C# gibi dillerin giriş bedeli olageldi; ahead-of-time derleme çabaları ise bu ayak izini küçültse de bir şekilde runtime ve çöp toplayıcı taşımaya devam ediyordu. Zero C# ikisini de kaldırıyor ve bu, C#'ı daha önce ulaşamadığı yerlerde makul bir aday haline getiriyor: minimal WebAssembly modülleri, yalınlaştırılmış container'lar ve .NET ekosisteminden tümüyle önceye denk gelen kadar eski donanım.

Karşılığında elde edilen, açık ömür disiplini, exception yerine hata döndürme ve reflection ya da async olmamasıyla C veya Rust'a daha yakın bir programlama modeli — hepsi C#'ın sözdizimi ve tip sistemiyle sarılmış halde. Bireysel bir geliştiriciden çıkmış toplulukla paylaşılan bir fork olarak bu, üretim araç zincirinden ziyade erken dönem bir çalışma; exception işleme ve async yokluğu mevcut birçok kod tabanını dışlayacak. Ama C#'ın native derlemesinin kısıtlı ortamlara ne kadar itilebileceğinin bir gösterimi olarak çarpıcı bir veri noktası — ve DOS hedefinin ardındaki bile çoklu platform test disiplini, deneyin dikkatli yürütüldüğünü gösteriyor.

  • #c-sharp
  • #compilers
  • #native-aot
  • #webassembly
  • #embedded