Anthropic'in korsan kitaplarla eğitimi yasadışı bulundu; yasal olarak satın alınan kitaplar adil kullanım kapsamında sayıldı

Yargıç, Anthropic'in Claude'u korsan kitaplarla eğittiğine hükmetti

Bir federal yargıç, Anthropic'in Claude modellerini eğitmek için telif hakkıyla korunan kitapları yasadışı yollardan edindiğine hükmetti; karar, Mayıs 2026'da açılan Bartz v. Anthropic davasından doğdu. The Stanford Daily'nin haberine göre, kararda Anthropic'in Tobias Wolff, Abraham Verghese, Chang-Rae Lee, Daniel Mason, Hayagreeva Rao ve Myra Strober dahil olmak üzere ondan fazla Stanford profesörünün eserlerinin korsan kopyalarını kullandığı tespit edildi.

Dava, yaklaşık 500.000 kayıtlı eserin yazarlarına ve yayıncılarına ödenen 1,5 milyar dolarlık bir uzlaşmayla sonuçlandı; Authors Alliance bunu, bir yapay zeka şirketini şimdiye kadar içeren en büyük telif hakkı uzlaşması olarak nitelendirdi.

Korsanlık ve adil kullanım arasında ikiye bölünen bir karar

Yargıç William Alsup'ın kararı, eğitim verisinin nasıl edinildiği ile eğitimin kendisinin hukuka uygunluğu arasında keskin bir çizgi çekti. Alsup, Anthropic'in kalıcı bir merkezi kütüphane kurmak için kitapları korsan yollarla edinmesini yasakladı; ancak yasal yollarla edinilmiş kitaplar üzerinde Claude'un büyük dil modellerinin eğitilmesinin adil kullanım oluşturduğuna hükmetti.

Alsup, makine eğitimini, bir kitabın temalarını ve üslubunu özümseyen insan bir okuyucuya benzetti. "Yazar olmak isteyen her okuyucu gibi, Anthropic'in LLM'leri eserleri, onları kopyalamak ya da yerini almak için değil — zorlu bir virajı dolaşıp farklı bir şey yaratmak için kullandı" diye yazdı.

Yazarlar uzlaşmadan vazgeçip yeniden dava açıyor

Her davalı uzlaşmayı kabul etmedi. İngiliz edebiyatı emekli öğretim üyesi ve Ulusal Sanat Madalyası sahibi Wolff ile Chang-Rae Lee, Bartz anlaşmasından vazgeçerek Mayıs 2026'da ayrı bir toplu dava olmayan Cruz v. Anthropic davasını açtı; jüriyle yargılama ve ihlal edilen her eser için 150.000 dolara varan tam yasal tazminat talep ediyorlar. Bartz uzlaşması eser başına yaklaşık 3.000 dolar öngörüyordu.

Cruz davalıları, Anthropic'in telif hakkıyla korunan kitapları LibGen ve PiLiMi gibi "gölge kütüphanelerden" yasadışı olarak indirdiğini, çoğalttığını ve dağıttığını, şirketin de korsan dosyaları merkezi bir kütüphanede saklayarak yasayı ihlal ettiğini iddia ediyor. Wolff'un on yayını izni olmadan eğitimde kullanıldı.

"Beni böyle, hiçbir karşılık ödemeden çalıştırmak bir tür köle emeğidir" diyen Wolff, The Stanford Daily'ye uzlaşmanın "hâlâ Anthropic'e edebiyatımızın içinde dilediği gibi dolaşma konusunda oldukça serbest bir alan tanıdığını" söyledi. Cruz davalıları başarılı olursa, eserleri üzerinde Claude eğitimini yasaklayan kalıcı bir ihtiyati tedbir kazanabilirler.

Lisanslama sorunu çözümsüz kaldı

Fikri mülkiyet alanında uzmanlaşmış bir Stanford Hukuk akademisyeni ve aynı zamanda toplu davada davalılardan biri olan Paul Goldstein, sorunun özünü bir işlem maliyeti sorunu olarak tanımladı: Tek bir eğitim turu sırasında milyonlarca ayrı telif hakkıyla korunan eser kopyalanabiliyor ve bu da bir platformun her eseri, hatta tek bir eseri bile lisanslamasını pratik olmaktan çıkarıyor.

Goldstein ayrıca, sanayileşmiş ülkelerin çoğunun yazarlara eserleri için atıf hakkı tanıyan manevi hak verirken Amerika Birleşik Devletleri'nin vermediğine dikkat çekti — bu, birçok yazarın ödemenin ötesinde önem verdiği bir boşluk.

Daha geniş litigasyon ve yasama çabası

Anthropic davaları, çok daha büyük bir hukuki dava dalgasının içinde yer alıyor. Yazarlar, görsel sanatçılar ve The New York Times ile Getty Images dahil haber kuruluşları tarafından yapay zeka şirketlerine karşı 70'ten fazla ihlal davası açıldı.

Authors Guild, Genel Direktör Mary Rasenberger'nin yapay zeka şirketlerinin kullandıkları kitapları lisanslamak zorunda olduğunu netleştirmeye yönelik çok kollu bir çaba olarak nitelendirdiği kapsamda, OpenAI ve Microsoft'a karşı bir davayı da içeren kendi davalarını sürdürüyor. Guild ayrıca ulusal lisanslama yasası için Kongre ile çalışıyor. Rasenberger, The Stanford Daily'ye gönderdiği e-postada, lisanslamanın yazar ve yayıncılara, eserleri ayrıca lisanslanmadıkça model çıktılarında görünmemelerini sağlayacak filtreler dayatma imkanı vereceğini söyledi.

Neden önemli

Karar önemli bir emsal oluşturuyor: Eğitim verisini korsanlık yoluyla edinmek savunulamazken, yasal olarak satın alınan kitaplarla eğitim adil kullanım sayılıyor. Bu ikili yapı, yapay zeka şirketlerine net bir uyum yolu — kitapları satın al — ve bu yoldan sapmanın net bir sorumluluk tuzağı sunuyor; 1,5 milyar dolarlık uzlaşma bu bedeli somutlaştırıyor. Bekleyen Cruz davası, eser başına tazminatları toplu uzlaşmanın elli kat üzerine çıkarabilir ve belirli eserler üzerinde eğitimi yasaklayan kalıcı bir ihtiyati tedbir daha da güçlü bir yaptırım olurdu. Ancak Goldstein'ın işlem maliyeti noktası, daha zorlu sorunun çözülmediğini gösteriyor: Milyonlarca eseri ölçekli biçimde lisanslamanın çalışan bir mekanizması yok ve daha geniş anlamda toplu veri kazımanın yasallığı — düzinelerce diğer davanın ardındaki soru — belirsizliğini koruyor.