AROS Artık Raspberry Pi'de 32-bit ve 64-bit Sürümlerle Doğrudan Donanım Üzerinde Açılıyor

AROS artık Raspberry Pi donanımında doğrudan açılıyor

Klasik Amiga ortamını yeniden yaratan açık kaynak bir proje olan AROS Research Operating System, Hackaday'ye göre Raspberry Pi üzerinde bare metal olarak çalışacak şekilde taşındı. Sürüm hem 32-bit hem de 64-bit varyantları kapsıyor; bu da 64-bit bir Amiga uyumlu işletim sisteminin artık ARM işlemcilerde yerel olarak çalıştığı anlamına geliyor.

Asıl olay "bare metal" kısmı. Şimdiye kadar Pi üzerinde AROS çalıştırmak, onu Linux içinde sanallaştırılmış olarak çalıştırmak anlamına geliyordu; bu da onu zaten mevcut olan birçok Amiga emülatörüyle kabaca aynı kategoriye koyuyordu. Yeni port, arada bir ana işletim sistemi olmadan doğrudan donanım üzerine açılıyor ve Pi'yi bir Amiga taklidi yapan Linux makinesi değil, gerçek bir AROS makinesi haline getiriyor.

Kalabalık bir ailede bir port daha

AROS'un işlemci mimarileri arasında geçiş yapma konusunda uzun bir geçmişi var. Hackaday'nin belirttiği gibi, x86 ve PowerPC için sürümler zaten mevcut — PowerPC çalışması, bir diğer Amiga kökenli sistem olan MorphOS'a kod katkıda bulunmuştu — ve bunlara ek olarak AROS'u özgün 68000 serisi Amiga donanımına geri getiren bir back-port da bulunuyor. Hatta bir RISC-V sürümü bile var. Raspberry Pi portu bu deseni genişletiyor; proje, Amiga yazılım geleneğini kasıtlı olarak tek bir donanım nesline bağlı tutmuyor.

Hafif ve çevik

Öne çıkan iki pratik cazibe noktası var. Hackaday, portu Pi için son derece hafif bir işletim sistemi seçeneği olarak tanımlıyor; açılış hızları, uzun süredir yalın ARM sistemlerinin ölçütü olan RISC OS ile aynı ligde. Eski Amiga kullanıcıları için ise, dört on yıla yaklaşan donanım yerine modern, ucuz ve kolayca bulunabilir bir platform sunuyor.

Erken günler, zayıf ARM yazılım desteği

Bazı uygulamalar zaten ARM için yeniden derlendi, ancak Hackaday ARM yazılım seçiminin henüz x86 kataloğu kadar eksiksiz olmadığını açıkça söylüyor; port olgunlaştıkça bu açığın daralması bekleniyor. Proje hâlâ gelişmekte olan bir çalışma. Mevcut hedef Raspberry Pi 3, ancak Hackaday'nin atıfta bulunduğu forum tartışmaları desteğin Pi 4'e, hatta minicik Zero 2 W'ye genişletilmesinden bahsediyor. Okuyucu Stephen Walters tarafından siteye gönderilen Dan Wood'un tanıtım videosu sistemi çalışırken gösteriyor.

Neden önemli

Amiga topluluğu için bu sürüm, Amiga uyumlu yazılımları işletim sistemi ile makine arasına bir emülasyon katmanı koymadan, günümüzde satın alınabilir donanım üzerinde çalıştırmanın bir yolunu sunuyor — kurulması daha basit ve sanallaştırma yükü yok. Daha geniş hobi işletim sistemi camiası içinse bu, alternatif işletim sistemlerinin ana akım ARM kartlarında hâlâ pratik olduğunu gösteren bir kanıt: Pi zaten Linux dağıtımlarına ve RISC OS'a ev sahipliği yapıyor ve şimdi 1980'lerin kişisel bilgisayar dünyasına kök salmış üçüncü bir soy daha ekliyor. AROS zaten x86, PowerPC, 68k ve RISC-V'yi kapsadığı için ARM portu, onu etraftaki daha taşınabilir hobi işletim sistemi projelerinden biri yapıyor ve Amiga yazılım kütüphanesinin, ilk yazıldıkları makinelerden daha uzun ömürlü olma ihtimalini artırıyor.