OpenAI'nin Astra'sı ve Anthropic'in Claude Opus'u, yıllardır çözülemeyen Enigma mesajlarını çözdü

Büyük dil modellerinin yardımıyla, yıllardır kriptanalistlerin çözemediği iki Enigma mesajının çözüldüğü bildiriliyor. TechCrunch'a göre, OpenAI'nin Astra'sıyla çalışan bir geliştirici ve Anthropic'in Claude Opus 5'iyle çalışan bir kriptanalist, uzun süredir çözülemeyenler listesinde olan bir mesajın düz metnini ayrı ayrı ele geçirdi ve çözülemeyen Enigma trafiğinin havuzu avuç içi kadar azaldı.

Alan Turing, adını taşıyan makine zekâsı düşünce deneyiyle en çok akıllarda kalan kişi olsa da, burada ilgili arka plan onun savaş zamanı şifre çözme çalışmalarıdır. Turing ve ekibi, Birleşik Krallık'ın İkinci Dünya Savaşı sırasında Enigma trafiğini okumasını sağlayan erken bir bilgisayar cihazı olan Bombe'yi inşa etti. Arşivdeki az sayıda mesaj hiçbir zaman çözülemedi; genellikle neden, yanlış aktarım ya da orijinal Alman şifreleyicilerin hatalarıydı — kod kırıcıların ihtiyaç duyduğu tutunma noktalarını yok eden hatalar.

Astra, 2005'ten beri açık olan bir mesajı çözdü

Geliştirici Carter Leffen, OpenAI'nin en yeni modeline tek bir talimat verdi: Enigma mesajlarından oluşan bir veritabanında araştırma yap, hiç çözülmemiş bir mesaj bul ve onu deşifre et. TechCrunch'a göre Astra, kendi arşiv araştırmasını yaptı, bağlam ipuçlarını topladı, Enigma makinesinin bir yazılım simülasyonunu kurdu ve 2005'ten beri araştırmacıları şaşırtan bir mesajın düz metnini ele geçirdi. Leffen daha sonra modeli, sorunu ve çözümünü adım adım anlatan etkileşimli bir web sitesi oluşturmak için kullandı.

Ömür boyu kriptoloji merakı olan, emekli bir elektrik mühendisi olan ve Crypto Cellar web sitesiyle Enigma mesajları veritabanını yürüten Frode Weirerud, sonucu doğruladı. TechCrunch'a göre çözüm ona "hayranlık" hissi yaşattığını söyledi.

Belirsiz bir araştırma izi

İse bir detayı netleştirmek zor oldu. Bildirildiğine göre Astra çalışmasının kayıtları, Weirerud'un barındırmadığı bir "özel koleksiyondaki" arşivlenmiş mesajlarla ilgili tartışmalar içeriyor. Modelin bunlara gerçekten erişip erişmediğini hâlâ bilmediğini söyleyen Weirerud iki olasılık öne sürüyor: başka bir araştırmacı bu malzemeyi internette bir yerde paylaşmış olabilir ya da model Alman hükümetinin herkese açık arşivlerine ulaşmış olabilir.

Genel değerlendirmesi çarpıcıydı. TechCrunch tarafından aktarıldığına göre, "GPT-6 Astra, çok profesyonel bir kriptanalist ve arşiv araştırmacısı gibi davranıyor" yazdı ve modelin iki günde başardığı şeyin insan bir araştırmacıya haftalar hatta aylar süreceğini ekledi — modelin atıfta bulunduğu Bundesarchiv dosyalarını kendisinin araştırmasına birkaç hafta harcadığını da belirtti.

Daha fazla yönlendirmeyle gelen ikinci kırılma

İkinci çözüm farklı bir yönden geldi. 21 Eylül'de kriptanalist Jack Willis, Weirerud'a ulaşarak Anthropic'in Claude Opus 5'ini kullanarak farklı bir çözülmemiş mesajı kırdığını bildirdi. TechCrunch'a göre Willis, Claude'a Leffen'in Astra'ya verdiğinden çok daha fazla yönlendirme sağladı ve kırılma sonunda belirli bir subay adının bilinen imzasından yararlanmakla geldi.

Bu nedenle iki çözüm özerklik açısından eşdeğer gösterimler değil: Astra yalın bir talimatla çalışırken, Claude ciddi miktarda uzman yönlendirmesiyle çalıştı. Birlikte, listedeki iki köklü girdiyi temizlediler.

Geriye kalanlar

Weirerud, geriye yedi çözülmemiş Enigma mesajı kaldığını, ayrıca düz metnin bilindiği ama şifrelemenin kendisinin hiç yeniden oluşturulamadığı bir sıra dışı vaka olduğunu sayıyor. Bu ayki sonuçlara bakılırsa TechCrunch, bunların uzun süre çözülmemiş kalmayabileceğini öne sürüyor.

Neden önemli

Bu hikâye bir ürün lansmanı değil, bir yetenek kilometre taşı ve iki düzeyde okunmaya değer. İlki tarihi kazanç: 1940'lardan beri mühürlenmiş, bir tanesi 2005'ten beri aktif olarak incelenen mesajlar artık okunabilir durumda ve bağımsız bir alan uzmanı tarafından doğrulandı.

İkincisi, bu çalışmanın agentic AI hakkında ortaya çıkardıkları. Astra çözümü tek atımlık bir bulmaca cevabı değildi. Arşiv araştırmasını, tarihsel çıkarımı, yazılım mühendisliğini ve kriptanalizi çok günlük bir çalışma boyunca zincirledi ve yalnızca tek bir doğal dil talimatıyla yola çıktı. Weirerud'un karşılaştırması — iki günlük model çalışması ile kendisinin incelediği dosyalarda haftalar ya da aylar süren uzman insan emeği — savaş zamanı şifrelerinin çok ötesinde anlam taşıyan bir emek sıkıştırması.

Detaylar ayrıca bir şeffaflık sorusu gündeme getiriyor. Bir ajanın kayıtları özel bir koleksiyondaki malzemeye atıfta bulunuyorsa ve doğrulayan uzman bile bunun nasıl elde edildiğini belirleyemiyorsa, AI destekli araştırmada kaynak takibi başlı başına bir sorun hâline geliyor.

Uyarılar gerçek: iki veri noktası, biri yoğun biçimde yönlendirilmiş, tek bir uzman tarafından doğrulanmış ve resmî bir kıyas ölçütüne dayanmıyor. Ancak, sınır modellerinin en az gözetimle açık uçlu, onlarca yıllık araştırma görevlerini tamamlayabileceğine dair bir varlık kanıtı olarak, şimdiye kadarki en net sinyallerden biri.